19 november 2026
Begroting Justitie en Veiligheid
De Tweede Kamer debatteerde op donderdag 19 november samen met minister Van Weel over de Begroting Justitie en Veiligheid. Lees hieronder de bijdrage van Diederik van Dijk.
In het Bijbelboek Romeinen lezen we dat de overheid Gods dienares is, ons ten goede. Zij draagt het zwaard niet zonder reden, maar om het kwaad te bestraffen en het goede te beschermen. De overheid heeft daarmee een bijzondere roeping. Zij moet recht doen, grenzen stellen en bescherming bieden aan wie kwetsbaar is. Beschermt de overheid vandaag de dag nog degenen die bescherming verdienen?
Capaciteit DJI
Een van de belangrijkste kerntaken van de overheid is het beschermen van de samenleving en het bestraffen van kwaad. Ondanks forse intensiveringen houdt het cellentekort aan, en loopt zelfs op! In haar brief van gisteren waarschuwt de staatssecretaris dat gedetineerden nog eerder vrijgelaten zullen worden. De SGP mist daadkracht om dit hoofdpijndossier krachtig bij de hoorns te vatten.
- Waarom kiest de staatssecretaris ervoor om ondanks de vrijgemaakte middelen om gedetineerden nog eerder vrij te laten?
Dit is een zorgelijke ontwikkeling. Een opgelegde gevangenisstraf verwordt een papieren werkelijkheid. Het gezag van de rechter is tanende. En wat betekent dit voor het vertrouwen van slachtoffers en nabestaanden in de rechtsstaat?
- Zijn alle alternatieven voldoende afgewogen?
In haar brief spreekt de minister over tijdelijke maatregelen.
- Hoe moet de SGP deze tijdelijkheid opvatten?
- Wat heeft de staatssecretaris nog meer nodig naast de reeds toegezegde middelen om gedetineerden daadwerkelijk vast te zetten en te houden?
Een ander pijnlijk voorbeeld uit de DJI is het onderzoek dat het Europees Hof is gestart naar aanleiding van klachten van misdaadkopstuk Ridouan Taghi over zijn detentieregime.
- Kan de staatssecretaris toezeggen dat criminelen als Taghi geen versoepelingen in het detentieregime tegemoet kunnen zien?
Bescherm Joods leven
Een bevolkingsgroep die continu over de schouder kijkt, énkel vanwege hun identiteit, zijn de Joodse Nederlanders. En dat van vanwege een conflict in het Midden-Oosten waar zij zich op geen enkele manier voor zouden hoeven te verantwoorden. Joodse bijeenkomsten en evenementen worden afgelast vanwege veiligheidsdreigingen. Kinderen groeien op met beveiliging bij hun school. Menora’s verdwijnen uit de vensterbanken en keppeltjes worden afgedekt.
Tegelijkertijd zien we demonstraties waarin terroristische organisaties worden verheerlijkt of gesteund. Daders komen ermee weg. Het OM verschuilt zich achter de context.
Is dit de vrijheid die wij in Nederland voorstaan? Waarin terreurverheerlijkers hun drek laten lopen over de straten van onze hoofdstad, terwijl de Joodse gemeenschap moet knokken om hun bijeenkomst door te laten gaan? We gaan het bijna normaal vinden. De driehoek in Maastricht gaf onlangs aan niet in te kunnen staan voor de veiligheid van een bijeenkomst van 12 Joodse studenten.
- Welke prioriteit kent het OM en de Politie toe aan het tegengaan van antisemitisme?
- Waarom wordt niet méér ingezet op het tegengaan van intimidatieterreur?
- Welke handvatten kan de minister nog meer bieden aan het bevoegd gezag om wél te handhaven ingeval van overtreding van het strafrecht?
Ik hoor regelmatig van Joodse studenten dat zij hun koffers inpakken om te emigreren. Dit kunnen we toch niet laten gebeuren? Ik heb een amendement ingediend om ervoor te zorgen dat er een ‘vliegende brigade’ komt die het annuleren van Joodse bijeenkomsten vanwege veiligheidsdreiging moet voorkomen. Zoals de premier vorige week tijdens de Kristallnachtherdenking aangaf: zorg voor een aanwezige, herkenbare en bloeiende Joodse gemeenschap die zich veilig weet in Nederland.
Een veilige haven
Het coalitieakkoord belooft een harde aanpak van drugshandel en -verkoop.
De SGP zou naast deze inzet ook een stevige aanpak zien van de drugsgebruiker.
Met ieder pilletje, ieder lijntje, wordt de wereld achter deze vernietigende drugs in stand gehouden.
- Welke actie kan de SGP verwachten op dit punt?
De mainportaanpak sorteert effect. Dat is goed nieuws voor de haven van Rotterdam, maar zorgt voor een waterbedeffect voor de zeehavens in Zeeland en West-Brabant. Criminelen passen hun werkwijze aan en wijken uit naar minder goed beveiligde zeehavens.
- Is de minister voldoende alert op dit waterbedeffect?
- Hoe wordt voorkomen dat de aanpak in de grote havens ten koste gaat van de veiligheid in andere zeehavens?
- Hoe kijkt hij naar het amendement dat ik heb ingediend om dit waterbedeffect effectief tegen te gaan?
Duurzaam uit de prostitutie
Achter de wereld van seksueel genot gaat veel verdriet en misbruik schuil. Dit kabinet lijkt echter niet in te zien dat meer dan de helft van de vrouwen gedwongen wordt hun lichaam te laten misbruiken voor geld. Het woord prostitutie komt geen een keer voor in deze begroting. Sekswerk daarentegen moet gedestigmatiseerd worden. De SGP vraagt om meer aandacht en middelen voor vrouwen die uit de prostitutie willen stappen.
- Hoe beoordeelt de minister het amendement dat de SGP samen met de CU heeft ingediend om structureel meer geld beschikbaar te stellen voor uitstapprogramma’s?
Er bereiken ons ook signalen dat uitstapmiddelen soms worden ingezet om vrouwen binnen de prostitutie te verplaatsen, in plaats van hen daadwerkelijk te helpen uitstappen.
- Herkent de minister deze signalen en welke maatregelen treft hij om oneigenlijk gebruik van deze middelen tegen te gaan?
- Kan hij garanderen dat deze middelen daadwerkelijk worden gebruikt om duurzaam uit te stappen?
Pornografie
De recente ophef over deepfakeporno maakt pijnlijk duidelijk hoe gemakkelijk de seksuele integriteit van mensen online kan worden geschonden. Kamerleden van links tot rechts hebben zich terecht uitgesproken tegen het zonder toestemming vervaardigen en verspreiden van seksueel beeldmateriaal. Iemands seksuele wellusten enerzijds kunnen een ernstige aantasting vormen van iemands waardigheid.
- Is de minister bereid de aanpak van online seksuele uitbuiting en het ongewenst verspreiden van intiem beeldmateriaal te versterken, en de Kamer te informeren over concrete maatregelen?
Wat de SGP betreft blijven we niet bij deepfakeporno steken. De normalisering van pornografie verdient eveneens kritische aandacht. Pornografie reduceert met name vrouwen tot lustobject. Dat heeft gevolgen voor de manier waarop jongeren naar seksualiteit, relaties en naar elkaar leren kijken.
- Hekelt de minister de brede beschikbaarheid van pornografie en herkent hij de schadelijke gevolgen voor jongeren?
- Welke concrete maatregelen neemt hij om minderjarigen hiertegen te beschermen?
Ieder leven is waardevol en verdient bescherming, ook tegen seksuele exploitatie.